Yolculuğa dair

Şile Ovacık Köyü’nde Bir Gün

700binkm Biovacik

Fatma, iş hayatına yeni başladığım 2000’li yıllarda tanıştığım dostlardan biriydi. Yıllar içinde çalışma hayatının dışında saptığımız yollar bizi tekrar biraraya getirdi. Ben kurumsal hayatı bırakmış, Güneydoğu Asya bisiklet turundan dönmüştüm. Üstüne bir de Bisiklet Gezgini’ni kurmuştum. Dükkanımızda bisikletli hayatı geliştiriyor ve bisiklet turcularına her konuda destek veriyorduk. Fatma bir gün dükkana çayımızı içmeye geldi. 2013 yılı. Slow food, gerçek gıda, yerel tohum üzerine Fatma ile birlikte ciddi bir şuurlanma yaşadım.

700binkm şile bisiklet rotaları

Şile Belediyesi ve Ovacık Köyü Kadın Tohum Derneği Biovacık‘ın düzenlediği Kabakoz Tohum Takas Şenlikleri’ne “bisikletlerinizle gelsenize,” dedi. Biz de “zevkle” dedik. 50 kişilik bir grupla Kabakoz’a pedalladık. Gece deniz kıyısında kamp yaptık. Ertesi gün şenliklerde bisiklet atölyeleri düzenledik. Tadı damağımızda kaldı. Tohum takas şenlikleri başka şehirlerde ve Şile’de yapılmaya devam ediyor.

Geçen yıl hazırladıkları “Ovacık Köyü’nde Bir Gün” yerel kalkınma projesi uygulanmaya hak kazanan üç fikirden biri oldu. Bugünlere nasıl geldiler? Projenin detayları neler ve bu projeye, dernek, STK, üniversite ya da sadece çeşitli yetenekleri olan herhangi biri olarak gönüllülük esasında nasıl destek verebiliriz? Soruların cevabı aşağıdaki röportajımızda.

şile ovacık Yeniköy trekking rotaları

Dip not: Şile Ovacık Köyü, etraftaki köylere bağlanan bisiklet ve trekking rotalarına da sahip. Şile Belediyesi çok yakında onbir km’lik orman içinden geçen bir bisiklet yolu inşaatına başlayacak. Şile ve Ovacık Köyü, gerçek gıda ve pek çok doğa aktivitesi ile ziyaretinizi bekliyor.

şile ovacık emektar kadınlar

Fatma Denizci kimdir? Bize kendinden bahseder misin?

25 yıl özel şirketlerde finansman departmanlarında çalıştım. 2010 yılında profesyonel hayatımı bitirip doğa, köylü kadınlar ve köylü gençler için çalışmalara başladım.

şile ovacık köyü panaroma

Şile Ovacık köyü ile nasıl tanıştınız?

Eşim ve ben doğada vakit geçirmeyi çok seviyorduk. Kendimize arazi alıp, emekliliğimizde yaşayacağımız bir ev yapmak için arayışa girdik. 1994 yılında Şile Ovacık Köyü’nü bulduk ve bu köye aşık olduk. Evimizi yaptık, sebze ve meyve yetiştirmeye başladık. İneklerimiz, tavuklarımız ve arılarımız ile tam bir çiftlik kurduk.

şile ovacık slow food

Organik tarım nasıl başladı? Sertifika almaya nasıl karar verdiniz?

2010 yılında Organik Tarım Sertifikası aldık. Organik tarım yapmak için organik ya da yerel tohumlar ile başlamanız gerekiyor. Bulmam o kadar kolay olmadı. Yerel tohum bulmak için köy köy dolaştım. Tohum takas şenliklerine katıldım. Konya’daki aile büyüklerimden tohumlar istedim. İyi, temiz tohum ile tarım yapmanın ne kadar önemli olduğunu öğrendim.

şile ovacık kadınları

Ovacık Köyü Kadın Tohum Derneği hangi amaç ile kurulmuştur? Derneğin misyonu, felsefesi nedir?

Ovacık Köyü Kadın Tohum Derneği gıdanın üretildiği alanda, yerel tohumların gerçek gıda üretiminin ve yaşamın temeli olduğu görüşüyle, ortak değerler yaratarak topluma sürdürülebilir katkılarda bulunmak amacı ile kurulmuştur.

Her geçen gün kaybolan yerel tohumları, köy çeşitlerini ve farklı ekosistemlere uyum sağlayabilen standart tohumların korunması, çoğaltılması için çalışmak, bunun için endüstriyel tarıma karşı alternatif olan ekolojik tarım, geleneksel köylü tarımı, doğal tarım, permakültür ve diğer tüm tarım modellerini uygulayıp yaygınlaştırarak toplumda bilinç yaratmaya çalışmak derneğimizin belli başlı hedeflerindendir.

şile ovacık koyunları

Tohum takası ne demek? Tohum takas şenliklerinde üstlendiğin rol ve tohum takasının geleceğini nasıl görüyorsun?

Ülkemizde Tohumculuk Kanunu’na göre tescillenmemiş tohumların satışının yasaklanması yerel tohumların yok olmasına yol açmaktadır. Tohum takas şenliklerinin temel amacı, yerel tohumların satış yolu olmadan elden ele değiştirilerek korunması ve yaşatılmasını sağlamaktır.

2012 yılında ilk defa Şile Ovacık Köyü Tohum Takas Şenliği‘mizi yaptık. Tohum takas şenlikleri bize Üretici Pazarı açma fikri verdi.

Şile’de düzenli olarak kurulan bir üretici pazarı yoktu. Kadınlar ürettiklerini satacak yer bulamayınca üretim de yapmıyorlardı. 2013 yılında 10-15 kadın üretici ile üretici pazarını açtık. Daha sonra bunun Şile’ye ve İstanbul’a yetmediğini farkettik. Şile Belediyesi, Şile Tarım İlçe Müdürlüğü, Şile Turizm Derneği ve Ovacık Köyü Kadın Tohum Derneği’nin katkıları ile Şile Doğal Ürünler Pazarı‘nı açtık.

Bu yıl 5. Şile Tohum Şenliği‘mizi yaptık.

şile ovacık gerçek gıda

Slow Food nedir? Slow Food Şile Palamut Birliği hangi amaçla kuruldu?

Slow Food; 1989 yılında İtalya’da fast food ve hızlı yaşamın yükselişine, geleneksel gıdanın yok oluşuna tepki olarak kurulmuş, uluslararası ve halk destekli bir örgütlenmedir. Slow Food gönüllülerin kurduğu topluluklar (convivium) sayesinde tüm dünyada gıda biyoçeşitliliğini ve geleneklerini korumak için çalışır.

2014 yılında Slow Food Şile Palamut Topluluğu’nu kurduk.

Amacımız insanların iyi, temiz, adil gıdaya ulaşmalarına yardım etmek, biyoçeşitliliği korumak, aile çiftçiliğini teşvik etmek, kaybolan lezzetleri ortaya çıkartmak, üreticiler ile tüketicileri gerçek gıda aracılığı ile buluşturmaktır.

Hedefimiz pazarımızı Slow Food hareketi içinde yer alan Yeryüzü Pazarı/Earth Market diye adlandırılan satış alanına dönüştürmekti. 15 Kasım 2015 tarihinde Şile Yeryüzü Pazarı/Earth Market olarak tescillendik ve adımızı uluslararası bir alanda duyurmayı başardık. Başarımızın sırrı yerel yönetim ve STK’ların fikir birliğine varmalarıdır.

şile ovacık 700binkm mandalar bisiklet rotası

Gerçek gıdaya ulaşmak isteyenlere hangi kanalları tavsiye edersiniz?

Gıdamızın nereden geldiğini, kimin ürettiğini bilmemiz lazım. Üretici pazarlarından, organik pazarlardan alışveriş yapılabilir. Son birkaç yıldır çok güzel oluşumlar kuruluyor. Gıda toplulukları, tüketici kooperatifleri gibi. Küçük üreticiyi desteklemek amacı ile kurulan hem üreticiyi hem tüketiciyi koruyan sistemler bunlar. Tam da bizim istediğimiz gibi.

şile ovacık köyü şehirli köylüler

“Ovacık Köyü’nde Bir Gün” projesinden bahseder misiniz?

Ovacık Köyü Kadın Tohum Derneği tarafından Şile Belediyesi ve Şile Turizm Kültür ve Tanıtma Derneği ortaklığıyla yürütülecek Ovacık Köyü’nde Bir Gün projemiz T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) ve Anadolu Efes ortaklığıyla yürütülen Gelecek Turizmde, 2018 yılında desteklenecek üç projeden biri olarak seçildi.

Proje ile yerel halk, konuklarına geleneksel gıdanın ata tohumundan yetiştirilip, hasat edilmesi ve pişirme sanatını tecrübe ettirecek. Yöresel yemek eğitimleri ile tarifler reçetelendirilecek. Tüm bunlar deneyimlenirken, sorumlu turist ve sorumlu işletme prensibi doğrultusunda; yöre halkı ve misafirler çevresel etki konusunda da bilgilendirilecek. Hedef yörede sürdürülebilir bir turizm hareketi yaratarak, yerel halkın geçim kaynaklarını çeşitlendirmek, refah seviyesini yükseltmektir.

şile ovacık köyünde bir gün

Projeyi hayata geçirmek için ihtiyacınız olan destekler nedir?

Ekolojik mimari, permakültür, atık yönetimi, gastronomi, çevreci aktiviteler, web sayfası yapımı, logo, afiş, broşür tasarımı, köylülerin eğitimi gibi konularda desteğe ihtiyacımız var.

şile ovacık çocukları

Destek vermek isteyenler size nasıl ulaşabilir ve destek verebilirler?

Projenin sosyal medya hesapları daha açılmadı. En kısa zamanda açıp, proje ile ilgili süreçleri, etkinlikleri, ihtiyaçları paylaşacağız.

Şimdilik;  info@biovacik.com, tumayimamoglu@gmail.com, denizci@bnet.net.tr adreslerinden bize ulaşabilirler.

Fatma Denizci’yle Yeryüzü Pazarı‘nda yapılan aşağıdaki röportajı da izlemenizi tavsiye ederiz.